Phong thủy trong kiến trúc Hong Kong: bí mật sau những tòa nhà có 'lỗ rồng'

Tòa nhà nổi tiếng nhất Hong Kong với một khoảng trống khổng lồ xuyên thẳng qua thân nhà không phải chuyện bịa, mà là The Repulse Bay có thật, nằm ở phía Nam đảo Hong Kong, với lỗ hổng rộng 16 mét, cao 24 mét. Người dân gọi đây là lỗ rồng, tin rằng để rồng thần từ núi bay xuống biển tắm mỗi sáng không bị cản đường. Nhưng câu chuyện thật đằng sau lại bất ngờ hơn nhiều so với truyền thuyết vẫn được kể lại.

[Ảnh: Toàn cảnh tòa nhà The Repulse Bay với lỗ hổng lớn xuyên giữa thân nhà]

Lỗ rồng là gì, vì sao tòa The Repulse Bay lại có khoảng trống khổng lồ xuyên giữa thân nhà?

Lỗ rồng là tên dân gian đặt cho khoảng trống hình chữ nhật xuyên suốt tòa nhà The Repulse Bay, khu căn hộ cao cấp hướng biển tại khu Repulse Bay, phía Nam đảo Hong Kong. Khoảng trống này rộng 16 mét, cao 24 mét, đủ lớn để nhìn xuyên từ sườn núi phía sau ra tới mặt biển phía trước. Công trình do tập đoàn Hongkong and Shanghai Hotels xây dựng, hoàn thành năm 1986, thay cho khách sạn Repulse Bay Hotel phong cách thuộc địa từng hoạt động từ năm 1920 đến 1982, nơi từng đón nhiều nhân vật nổi tiếng và xuất hiện trong nhiều tác phẩm văn chương, điện ảnh nói về Hong Kong thời đó.

Theo lời kể dân gian, dãy núi phía sau Repulse Bay là nơi một gia đình rồng sinh sống, và rồng mẹ mỗi sáng dẫn đàn con xuống biển tắm. Nếu tòa nhà chắn ngang đường đi của rồng, gia chủ sẽ gặp vận rủi, nên kiến trúc sư phải chừa một lối trống đúng bằng bề ngang tòa nhà để rồng bay qua.

Truyền thuyết rồng ở lỗ hổng The Repulse Bay có đúng sự thật không?

Theo chính đơn vị vận hành, khoảng trống của The Repulse Bay ban đầu không được thiết kế vì lý do phong thủy. Đại diện tập đoàn Hongkong and Shanghai Hotels từng xác nhận với báo giới quốc tế rằng đây thuần túy là lựa chọn kiến trúc để tạo điểm nhấn thị giác ấn tượng, có thể là công trình đầu tiên tại Hong Kong áp dụng kiểu thiết kế xuyên rỗng như vậy. Khi tòa nhà mới hoàn thành giữa thập niên 1980, nhiều người dân địa phương khá sốc vì chưa từng thấy thiết kế tương tự, kể cả ở khu trung tâm sầm uất.

Câu chuyện rồng thần ra đời sau đó, như cách cư dân làm quen và yêu thích công trình mới thay cho tòa khách sạn cổ kính đã mất. Một số chuyên gia phong thủy tại Hong Kong thẳng thắn cho rằng cách giải thích này chỉ là chiêu trò truyền thông, bởi theo đúng nguyên lý phong thủy, năng lượng của rồng đến từ mạch núi và luồn dưới lòng đất chứ không qua một lỗ hổng vật lý trên tường nhà. Dù vậy, câu chuyện lỗ rồng vẫn là giai thoại được kể lại nhiều nhất mỗi khi du khách tò mò về kiến trúc kỳ lạ của thành phố.

Ngoài The Repulse Bay, còn những tòa nhà nào khác ở Hong Kong cũng có lỗ hổng đặc biệt?

The Repulse Bay không phải công trình duy nhất có lỗ hổng lớn giữa thân nhà, dù là nổi tiếng nhất. Khu căn hộ Residence Bel-Air tại Cyberport, hoàn thành năm 2008 với 8 tòa tháp ven biển khu Pok Fu Lam, cũng có những khoảng trống được nhiều người gọi vui là lỗ rồng, dù đơn vị thiết kế cho biết mục đích chính là để không chắn tầm nhìn biển của các căn hộ phía sau. Khu Larvotto hoàn thành năm 2011 lại dùng lỗ hổng làm vườn trên không, giúp thông gió cho cả cụm nhà.

Một trường hợp thú vị khác là tòa nhà chính quyền Hong Kong tại Admiralty, hoạt động từ năm 2011, cao 118 mét, thiết kế theo hình cánh cung khổng lồ với hai nhánh: một bên là Hội đồng Lập pháp, một bên là Hội đồng Hành chính, nối nhau bằng khối văn phòng nằm ngang. Theo chính kiến trúc sư Rocco Yim, người thiết kế công trình, hình dáng này không xuất phát từ phong thủy mà từ ý tưởng đô thị về sự kết nối và chia sẻ không gian công cộng.

[Ảnh: Tòa nhà chính quyền Hong Kong tại Admiralty với thiết kế hình cánh cung]

Bạn có thể đọc thêm: Vì sao Hong Kong dày đặc nhà chọc trời? Chuyện ít biết sau 'rừng bê tông' để hiểu thêm vì sao thành phố này xây cao đến vậy.

Vì sao tòa nhà HSBC tại Central được xem là chuẩn mực phong thủy của Hong Kong?

Trụ sở ngân hàng HSBC tại khu Central, hoàn thành năm 1985, thường được giới phong thủy Hong Kong nhắc đến như một hình mẫu thiết kế chuẩn mực. Tòa nhà không có tường chắn ở tầng trệt mà mở thành một khoảng sảnh rỗng lớn, đón gió và khí lưu thông tự do, lại quay mặt thẳng ra bến cảng Victoria, hướng được xem là tụ tài lộc vì gắn liền với nước. Ngay cả hệ thống thang cuốn cũng được đặt chếch một góc thay vì thẳng hàng với cửa chính, theo quan niệm khí xấu chỉ có thể di chuyển theo đường thẳng.

Trước cửa tòa nhà còn có hai tượng sư tử đồng mang tên Stephen và Stitt, đúc từ thập niên 1930, được xem như thần hộ vệ mang lại tài lộc. Trong Thế chiến thứ hai, cả hai từng bị quân đội Nhật đưa sang Osaka định nung chảy nhưng may mắn được tìm lại và đưa về đúng vị trí cũ. Đến nay, người dân và du khách vẫn giữ thói quen xoa tay hoặc mũi hai chú sư tử để cầu may mỗi khi đi ngang qua. Nhiều hành trình Tour Hong Kong vẫn đưa khách ngang khu Central này như một điểm tham quan miễn phí trong ngày tự do khám phá thành phố.

[Ảnh: Hai tượng sư tử đồng Stephen và Stitt trước cửa tòa nhà HSBC]

Có thật là HSBC đặt 'đại bác' trên nóc nhà để chống phong thủy xấu từ Bank of China Tower không?

Trên nóc tòa nhà HSBC có hai kết cấu hình dáng giống khẩu đại bác, nhưng thực chất đây là hai cần cẩu bảo trì, được nhiều người tin rằng dùng để chĩa thẳng vào Bank of China Tower gần đó nhằm phản lại nguồn năng lượng xấu. Câu chuyện nghe rất hợp lý, chỉ có điều mốc thời gian lại không khớp: tòa HSBC cùng hai cần cẩu này đã hoàn thành từ năm 1985, trong khi Bank of China Tower mãi đến năm 1990 mới xây xong, muộn hơn tới 5 năm. Nói cách khác, HSBC không thể dựng hai cần cẩu để đối phó với một tòa nhà chưa hề tồn tại, dù giai thoại này vẫn được kể như thật suốt nhiều năm qua.

Dù vậy, Bank of China Tower vẫn là tâm điểm gây tranh cãi phong thủy bậc nhất Hong Kong vì hình khối sắc cạnh như lưỡi dao, với hai cạnh chĩa thẳng về phía Government House, dinh thự cựu Thống đốc Hong Kong, và về phía HSBC. Sau một số sự cố kinh doanh quanh khu vực, trong đó chủ sở hữu ban đầu của tòa Lippo Centre đối diện phải bán lại tòa nhà vì phá sản, người ta lắp thêm một thác nước nhỏ cùng những tảng đá lớn nhập từ Trung Quốc đại lục quanh chân tòa Bank of China để trung hòa bớt sát khí. Có một giai thoại vui vẫn được truyền tai: từng có lần gió bão thổi lệch một trong hai cần cẩu của HSBC khiến nó chĩa nhầm sang phía ngân hàng Standard Chartered kế bên, khiến phía ngân hàng này phải gửi công văn yêu cầu chỉnh lại hướng.

[Ảnh: Tòa nhà Bank of China Tower với hình khối sắc cạnh nhìn từ khu Central]

Khách đi tour Hong Kong có thể tận mắt xem những công trình phong thủy này ở đâu?

Phần lớn công trình phong thủy nổi tiếng nhất Hong Kong nằm gần nhau tại khu Central, nên chỉ cần đi bộ khoảng 15 đến 20 phút là có thể ngắm cả tòa HSBC, Bank of China Tower và quảng trường Statue Square ngay bên cạnh. Muốn xem tận mắt lỗ rồng của The Repulse Bay, khách nên tới khu bãi biển Repulse Bay ở phía Nam đảo, cách khu Central khoảng 30 đến 40 phút di chuyển bằng xe.

Theo kinh nghiệm nhiều đoàn khách Hà Nội mà chúng tôi từng dẫn, đây luôn là điểm khiến khách thích thú và chụp ảnh nhiều nhất, vì vừa lạ mắt vừa có câu chuyện để kể lại cho người thân. Nhờ chuyến bay thẳng từ Nội Bài chỉ khoảng 2 tiếng, khách hoàn toàn có thể dành trọn một buổi trong lịch trình để vừa khám phá Central, vừa ghé Repulse Bay mà không quá gấp gáp.

Nếu muốn khám phá đầy đủ những công trình này cùng hướng dẫn viên am hiểu văn hóa bản địa, tour hong kong 4 ngày 3 đêm thường đưa khách qua khu Central như một điểm dừng chính trong lịch trình.

Nếu hành trình của bạn kết hợp cả Quảng Châu hoặc Thâm Quyến, tour hong kong - quảng châu - thâm quyến cũng là dịp để so sánh phong cách kiến trúc hiện đại của Hong Kong với các đô thị lân cận.

Quý khách quan tâm các chương trình đa dạng hơn có thể xem thêm tại Du Lịch Hong Kong để chọn lịch trình phù hợp.

[Ảnh: Khu Central Hong Kong nhìn từ trên cao với các tòa nhà san sát nhau]

Bạn có thể đọc thêm: Văn hóa Hong Kong – Quảng Đông: cẩm nang cho khách Việt trước chuyến đi để hiểu thêm nếp sống và văn hóa bản địa trước khi lên đường.

Một số câu hỏi thường gặp về phong thủy trong kiến trúc Hong Kong

Vì sao nhiều tòa nhà ở Hong Kong không có tầng 4?

Số 4 trong tiếng Quảng Đông và tiếng Hoa phổ thông phát âm gần giống từ mang nghĩa chết chóc, nên bị xem là con số xui xẻo. Rất nhiều chung cư và cao ốc văn phòng tại Hong Kong bỏ qua tầng 4, tầng 14, tầng 24, thậm chí toàn bộ dãy số 40, đánh số nhảy thẳng sang tầng kế tiếp để tránh liên tưởng không may cho cư dân và khách thuê.

Phong thủy còn ảnh hưởng đến công trình nào khác ngoài các tòa nhà có lỗ hổng?

Có, ví dụ điển hình là tòa Hopewell Centre, khai trương năm 1980 với 64 tầng, từng là tòa nhà cao nhất Hong Kong trước khi Bank of China Tower vượt qua khoảng một thập niên sau. Do hình trụ tròn thon dài của tòa nhà bị cho là giống một điếu thuốc hoặc cây nến đang cháy, gợi liên tưởng đến hỏa hoạn, chủ đầu tư đã cho xây một bể bơi hình tròn trên nóc sau khi tham vấn chuyên gia phong thủy, với ý nghĩa dùng nước để dập bớt nguồn hỏa khí.

Người Hong Kong hiện nay có còn xem trọng phong thủy khi xây dựng không?

Có, phong thủy vẫn là một phần thực tế trong ngành bất động sản Hong Kong chứ không chỉ là câu chuyện kể cho khách du lịch. Ước tính thành phố có khoảng một nghìn chuyên gia phong thủy đang hành nghề, thường xuyên được mời tư vấn hướng nhà, cách bố trí văn phòng và cả những dự án cao ốc quy mô lớn trước khi khởi công.

Ngắm những công trình phong thủy này ở khu Central có mất phí không?

Không mất phí. HSBC, Bank of China Tower và quảng trường Statue Square đều nằm trên các tuyến phố và không gian công cộng, du khách có thể tự do đi bộ ngắm và chụp ảnh bên ngoài, kể cả bước vào khoảng sảnh trệt của tòa HSBC. Buổi sáng sớm hoặc cuối giờ chiều là thời điểm ít nắng gắt và dễ chụp ảnh nhất.

Phong thủy có phổ biến ở Quảng Châu hay Trung Quốc đại lục như ở Hong Kong không?

Không hẳn giống nhau. Trong giai đoạn Cách mạng Văn hóa thập niên 1960 và 1970, phong thủy từng bị hạn chế thực hành tại Trung Quốc đại lục, trong khi Hong Kong lúc đó vẫn thuộc quyền quản lý của Anh nên tập tục này tiếp tục phát triển gần như liên tục. Đây cũng là một lý do khiến dấu ấn phong thủy trong kiến trúc Hong Kong đậm nét và dễ nhận ra hơn nhiều thành phố khác ở Trung Quốc đại lục.

Bài viết được biên soạn bởi đội ngũ chuyên gia Tour Du Lịch Hong Kong của TourHongKong.vn, đơn vị chuyên tổ chức tour Hong Kong từ Hà Nội với 15 năm kinh nghiệm làm du lịch tại Hà Nội. Thông tin được cập nhật tháng 7/2026. Nếu bạn cần tư vấn lịch trình hoặc giá tour mới nhất, liên hệ trực tiếp tại Tour Hong Kong.